T_LABEL_SUBPAGE_BANNER
Wróć do zasobów
1 1
Autostrady w Rzeszy Kategorie: Miejsca
Data aktualizacji: 29-01-2026 Data dodania: 15-09-2025
Budowa autostrad stanowiła w III Rzeszy jedno z najważniejszych przedsięwzięć gospodarczych. W latach 1933–1939 w Niemczech oddano do użytku 4 tys. km tego rodzaju dróg. Projekt stworzenia ich ponadregionalnej sieci, łączącej najważniejsze miasta, nabrał nowego znaczenia wraz z wybuchem wojny. Jesienią 1939 r. zaczęto planować budowę tzw. trasy wschodniej („Oststrecken”), przez zachodnie tereny okupowanej Polski. Priorytetowym projektem stała się autostrada łącząca Frankfurt nad Odrą z Poznaniem (z przedłużeniem do Łodzi i Warszawy), która miała zintegrować podbite tereny z centralną siecią dróg w tzw. Starej Rzeszy. 

Od końca 1940 r. zaczęto zakładać obozy pracy przymusowej, tzw. obozy autostrady Rzeszy (Reichsautobahnlager, RAB), których celem była koncentracja przyszłych przymusowych pracowników. Problemy z rekrutacją niemieckich pracowników, którzy w znacznej mierze zostali objęci obowiązkową służbą wojskową, zmusiły bowiem władze niemieckie do zaangażowania jeńców wojennych oraz Żydów. 

W listopadzie 1940 r. Ernst Kendzia, powiernik Rzeszy do spraw pracy w Kraju Warty (Reichstreuhänder der Arbeit für Wartheland), powierzył rekrutację żydowskich pracowników bezpośrednio niemieckiemu Zarządowi Getta (vide). W getcie za dostarczanie robotników i koordynację wyjazdów odpowiedzialne było Biuro Powołań (Arbeits-Einsatz II; vide). Praca poza gettem (vide) dla wielu jego mieszkańców stanowiła jedyną możliwość przeżycia wobec braku jakiegokolwiek zatrudnienia w samym getcie. 

Z powodu zmieniających się na niekorzyść III Rzeszy warunków wojny w czerwcu 1942 r. projekt budowy autostrady z Frankfurtu nad Odrą do Poznania został zarzucony. Mimo wielu rozpoczętych prac nie oddano do użytku żadnego z planowanych odcinków. 

Szacuje się, że do pracy przy budowie autostrady wywieziono ok. 10 tys. Żydów z getta łódzkiego i innych gett w Kraju Warty.

Jacek Walicki, Andrzej Grzegorczyk