Sonderkommando (Oddział Specjalny, Sonderabteilung) – utworzona 1 lipca 1940 r. wyspecjalizowana jednostka Służby Porządkowej, której zadaniem miało być wykrywanie i konfiskata towarów podlegających przymusowemu skupowi lub rekwizycji oraz przeprowadzanie specjalnych poleceń. Podlegało oficjalnie Rumkowskiemu, faktycznie jednak często otrzymywało rozkazy od Kripo i Gestapo. Pierwszym kierownikiem tej jednostki był Szlomo Hercberg, po jego aresztowaniu w sierpniu 1940 r. Zygmunt Reingold (do końca 1940 r., vide), następnie Bronisław (Beniamin) Dancygier, Julian Grosbard, a od marca 1942 r. Dawid Gertler. Po aresztowaniu i wywiezieniu z getta Gertlera w lipcu 1943 r. komendatem został Marek Kligier. Najsilniejszą pozycję Sonderabteilung posiadał pod rządami Gertlera. Miał wówczas bardzo duży wpływ na rozdział żywności oraz dystrybucje leków. Członkowie Sonerkommando, nazywani „sonderowcami”, cieszyli się w getcie złą sławą.
Źródła
Encyklopedia, s. 197, Kronika, t. 5, s. 324.
Tagi
administracja żydowska
grabież mienia
Data aktualizacji: 29-01-2026
Data dodania: 02-05-2025